روزنامه نیویورک تایمز خواستار مقابله کنگره با قرارداد ۸۰ میلیارد دلاری آمریکا با عربستان جهت ساخت نیروگاه برق هسته ای شد. به اعتقاد این روزنامه، دروغ های مکرر ر
افشاگری نیویورک تایمز علیه بن سلمان
عبارات مهم : ایران
روزنامه نیویورک تایمز خواستار مقابله کنگره با قرارداد ۸۰ میلیارد دلاری آمریکا با عربستان جهت ساخت نیروگاه برق هسته ای شد. به اعتقاد این روزنامه، دروغ های مکرر ریاض در ماجرای قتل خاشقجی نشان دهنده غیر قابل اعتماد بودن محمد بن سلمان هست. شاید به همین علت هم باشد که اخیرا نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده راجع به زمینه چینی ولیعهد جهت ساخت بمب اتمی دلواپس شده است اند. ظاهرا سعودی ها در اوایل امسال به مقامات آمریکایی اعلام کرده بودند که می خواهند سوخت چنین نیروگاهی را خود تولید کنند و این بر نگرانی ها افزوده است.
پیش از اینکه سیا گزارش خود در مورد نقش محمد بن سلمان در قتل جمال خاشقجی را اعلام کند، نهادهای اطلاعاتی آمریکا همزمان روی عنوان دیگری هم کار می کردند و تلاش می کردند آن را به صورت «رازی جداگانه» حل و فصل کنند: آیا ولیعهد در حال زمینه چینی جهت ساخت بمب اتم است؟ این شاهزاده ۳۳ ساله که وارث احتمالی تاج و تخت عربستان هست، مسوولیت نظارت بر مذاکرات هیات سعودی با وزارت انرژی و وزارت امور خارجه آمریکا را داشت تا ایالات متحده را وادار سازد طرح هایی جهت نیروگاه برق هسته ای به این پادشاهی بفروشد. ارزش این معامله ۸۰ میلیارد دلار بود و بستگی به این داشت که عربستان تصمیم به ساخت چه تعداد نیروگاه گرفته هست. «دیوید. ای. سانجر» و «ویلیام. جِی. براد» در گزارش ۲۲ نوامبر (پنجشنبه اول آذر) در گزارشی جهت نیویورک تایمز با اشاره به این مساله نوشتند: «اما یک مانع وجود دارد: عربستان اصرار دارد که خودش سوخت تولید کند، اگرچه می تواند آن را ارزان تر از خارج بخرد.» این توصیه ای است که مقام های آمریکایی و سعودی آشنا به مذاکرات به آن اشاره کرده اند. این نگرانی در واشنگتن وجود دارد که عربستان ممکن است از این سوخت در جهت پروژه تسلیحاتی استفاده کند.
افشاگری نیویورکتایمز علیه بنسلمان
پیش تر روزنامه «دنیای اقتصاد» در گزارش «سعودی در مسیر هسته ای شدن» مورخ ۲۵ آذرماه ۹۶ به تفصیل به این پرداخته بود که نیات عربستان در مسیر هسته ای شدن چیست. در آن گزارش به نقل از «اسحاق آرنزدورف»، گزارشگر روزنامه واشنگتن پست، آمده بود که «دولت ترامپ مذاکراتی در مورد تامین فناوری هسته ای جهت عربستان را شروع کرده هست؛ اقدامی که به گفته منتقدان می تواند موجب یک مسابقه تسلیحاتی در منطقه شود.» گزارشگر واشنگتن پست نوشته بود: «عربستان نیروگاه هسته ای می خواهد تا بتواند نفت بیشتری صادر کند ولی مقام های فعلی و قبلی آمریکا به رهبران این کشور سوءظن دارند چراکه می ترسند این کشور به توانایی های غنی سازی جهت تقابل با کشور عزیزمان ایران روی آورد.» مذاکرات دو کشور در گذشته در این مورد با شکست مواجه شد، لیکن دولت سعودی تعهد به بعضی «پادمان ها» را نپذیرفت. این گزارش تصریح کرده بود: «اکنون به نظر می رسد دولت ترامپ درهای مذاکره را بار دیگر گشوده و دیگر اصراری بر پیش شرط های گذشته یا رعایت بعضی پادمان ها ندارد.»
«کریستوفر فورد»، مدیر ارشد مبارزه با تسلیحات کشتار جمعی و مقابله با اشاعه در شورای امنیت ملی آمریکا، در جلسه استماع ۲۸ نوامبر در کنگره آمریکا، فاش کرد که ایالات متحده در حال مذاکره در این مساله با عربستان هست. کنار گذاشتن پادمان موجب بدبینی در کنگره شده است هست. یک نماینده دموکرات کنگره می گوید: «عدم پایبندی به پادمان نوعی جهنم جنگی است.» آرنزدورف می افزاید: «ایده به اشتراک گذاشتن فناوری هسته ای با عربستان اکنون به سطوح بالای دولتی هم راه یافته هست. بسیاری از مقام های آمریکایی این ایده را جدی، قابل اعتنا یا به نفع آمریکا نمی دانند. »
روزنامه نیویورک تایمز خواستار مقابله کنگره با قرارداد ۸۰ میلیارد دلاری آمریکا با عربستان جهت ساخت نیروگاه برق هسته ای شد. به اعتقاد این روزنامه، دروغ های مکرر ر
گزارشگر واشنگتن پست در ادامه گزارش خود آورده بود: «سعودی ها انگیزه و علت مشروعی جهت داشتن نیروگاه هسته ای دارند: تقاضا جهت انرژی در داخل این کشور روندی صعودی دارد و سوزاندن نفت خام روشی گران و ناکارآمد جهت تولید برق است.» یک سخنگوی قوه مجریه عربستان هم در آن وقت در بیانیه ای مکتوب اعلام کرد که نیازهای برقی این کشور «به علت رشد جمعیتی و صنعتی» زیاد کردن یافته هست. این بیانیه خاطرنشان می ساخت که «پادشاهی عربستان یکی از امضاکنندگان معاهده منع اشاعه هست. به همین دلیل، درحال متنوع ساختن ترکیب انرژی خود در جهت نیازهای داخلی و همگام با قوانین و استانداردهای بین المللی هست. این پادشاهی از یک دهه پیش فعالانه به دنبال تنوع بخشی به نیازهای انرژی خود جهت برآورده کردن مطالبات داخلی در حال زیاد کردن است.» متخصصان منع اشاعه معمولا ترجیح می دهند کشورهایی که از برق هسته ای استفاده می کنند یا می خواهند استفاده کنند به جای غنی سازی یا بازفرآوری، سوخت مورد نیاز را از بازار بین المللی تهیه کنند. در سال ۲۰۰۸، دولت سعودی تعهدی غیرالزام آور را ارائه داد که غنی سازی یا بازفرآوری را دنبال نکند. آنها سپس جهت توافقی در مورد همکاری صلح آمیز هسته ای که به «توافق ۱۲۳» معروف است وارد مذاکره با آمریکا شدند. توافق ۱۲۳ پیش شرطی جهت دریافت تکنولوژی آمریکایی هست. ولی این مذاکرات به حال تعطیل در آمد.
در هر حال، «سانجر- براد» در گزارش نیویورک تایمز می نویسند: «بن سلمان اوایل امسال زنگ خطر را به صدا در آورد و اعلام کرد که اگر ایران، رقیب این کشور، به سلاح هسته ای دست یابد، این حق جهت ریاض هم محفوظ خواهد بود که در مناسب ترین وقت، به تسلیحات هسته ای دست یابد. آنچه موجب نگرانی در واشنگتن شد این بود که مذاکره کنندگان سعودی به دولت ترامپ گفته بودند که «عربستان هیچ معاهده ای را که به بازرسان شرکت ملل اجازه بازرسی از هر مکانی در این کشور را بدهد امضا نخواهد کرد.»
گزارشگران نیویورک تایمز نوشتند که در مارس گذشته هنگامی که از «ریک پری»، وزیر انرژی آمریکا در کنگره در مورد مذاکرات مخفی با سعودی ها پرسش شد وی این پرسش را مطرح کرد که آیا ترامپ بر ممنوع بودن تولید سوخت هسته ای پافشاری خواهد کرد یا اینکه چراغ سبز را به این کشور نشان خواهد داد.» هشت ماه دولت ترامپ اعلام نکرد که آیا مذاکرات ادامه دارد یا خیر؛ آیا موضع ترامپ عوض کردن کرده است؟ اکنون پرسش این است که آیا دولتی که مبادرت به قتل خاشقجی کرده و بارها روایت خود از قتل او را عوض کرده جهت دریافت سوخت و تکنولوژی هسته ای قابل اعتماد است؟ این سوخت می تواند هم کاربرد نظامی داشته باشد و هم غیرنظامی. اگر تا سطح ۴ درصد غنی سازی شود جهت سوخت نیروگاه استفاده می شود و اگر تا ۹۰ درصد غنی سازی شود ممکن است جهت کاربرد تسلیحاتی مورد استفاده قرار گیرد.
افشاگری نیویورکتایمز علیه بنسلمان
در خفا، مقام های دولت ترامپ استدلال می کنند که اگر ایالات متحده تجهیزات هسته ای را به عربستان ندهد احتمالا به رقبای دیگری مانند روسیه، چین یا کره جنوبی رجوع خواهند کرد. تاکید آنها این است تضمین اینکه سعودی ها از رآکتور طراحی شده است از سوی «وستینگ هاوس» استفاده کند- تنها رقیب آمریکایی جهت این معامله- با این اصرار ترامپ جور در می آید که شغل جهت آمریکایی ها و شراکت نفتی استراتژیک میان ریاض و واشنگتن بسی مهم تر از اهمیت فوت یک مخالف است که در این یا آن روزنامه می نوشت. بر اساس قوانین و مقرراتی که حاکم بر توافقاتی از این دست هست، کنگره این شانس را خواهد داشت که هرگونه توافق با عربستان را رد کند هرچند سنا و مجلس نمایندگان نیاز به وتوی اکثریت اعضا جهت متوقف کردن طرح های ترامپ دارند. «براد شرمان»، نماینده دموکرات از کالیفرنیا و عضو کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان، می گوید:«فروش هواپیما به عربستان یک چیز است و فروش تسلیحات هسته ای یا توانایی ساخت این تسلیحات به آنها چیزی دیگر.»
پس از قتل خاشقجی، شرمان مسوولیت عوض کردن این قانون را بر عهده گرفت تا تصمیم دولت ترامپ جهت توافق هسته ای با سعودی را سخت سازد. او این کار را به منزله تنبیهی جهت محمد بن سلمان توصیف کرده بود. شرمان در اشاره ای که به طور مستقیم دولت سعودی را نشانه گرفته بود گفت:«کشوری که با ارّه استخوان بُری دیگران را می کشد نباید مورد اعتماد قرار بگیرد و تسلیحات هسته ای به او داده شود.» متخصصان هسته ای می گویند:«تا زمانی که این نظر در عربستانِ بن سلمان است که جهت مهار ترساندن کشور عزیزمان ایران به سلاح اتمی نیاز هست، وی باید از دریافت کمک هسته ای محروم شود.»
روزنامه نیویورک تایمز خواستار مقابله کنگره با قرارداد ۸۰ میلیارد دلاری آمریکا با عربستان جهت ساخت نیروگاه برق هسته ای شد. به اعتقاد این روزنامه، دروغ های مکرر ر
همچنین «ویلیام توبی»، مقام ارشد وزارت انرژی آمریکا در دولت بوش که در مورد خطرات توافق هسته ای با عربستان نوشته بود می گوید:«ما نه وسوسه شدیم و نه به این نتیجه رسیدیم که توافق همکاری با کشوری که ترساندن به خروج از معاهده منع اشاعه می کند، حتی موقتی را تایید کنیم.» اشاره او به ترساندن ولیعهد به دستیابی کشور عزیزمان ایران به تسلیحات هسته ای بود. ترامپ هیچ اطلاعاتی در مورد این مذاکرات نداده؛ مذاکراتی که آنقدر جدی بود که ریک پری در آخرهای ۲۰۱۷ به ریاض رفت. در چند ماه گذشته هم مقام های ارشد وزارت خارجه در بحث هایی در مورد این معامله در اروپا درگیر بودند. وزارت انرژی سعودی در بیانیه ای گفته بود:«دولت سعودی بارها قبول کرده که تمام اجزای برنامه اتمی عربستان کاربردهای مسالمت آمیز دارد. دولت سعودی با این کار نه تنها می خواهد منابع انرژی خود را متکثر سازد بلکه به دنبال کمک به اقتصاد خود نیز هست. عربستان سعودی بارها خواستار خاورمیانه ای عاری از تسلیحات هسته ای شده است است.» به نوشته گزارشگران نیویورک تایمز، عربستان سعودی بارها علاقه خود جهت دستیابی به این تسلیحات اعلام کرده است تا بتواند از خود در برابر تهدیدات بالقوه از سوی اسرائیل، عراق و سپس کشور عزیزمان ایران محافظت کند. با کنار رفتن ترساندن هسته ای اسرائیل و عراق، اکنون این «بهانه ایران» است که ولیعهد را در دستیابی به تسلیحات هسته ای جسور کرده هست. دولت ترامپ نقش مهمی در اصلاح فضای رابطه اسرائیل و عربستان داشته است به گونه ای که ترامپ در سخنانی که به مناسبت روز شکرگزاری داشت اعلام کرد که موجودیت اسرائیل بدون ثبات حکومت پادشاهی عربستان سعودی به خطر خواهد افتاد. ترامپ افزود:« تا زمانی که متحد پرقدرتی مثل عربستان در منطقه داریم، از بین بردن اسرائیل هیچ گاه محقق نخواهد شد.» ترامپ افزود، مساله این است که «عربستان سعودی یاور بزرگ ما در منطقه است و بدون این کشور پایگاه بزرگی را از دست می دهیم.»
«سانجر- براد»، گزارشگران نیویورک تایمز، همچنین نوشتند که دولت سعودی به تامین مالی پاکستان پرداخت تا این کشور به سلاح هسته ای دست یابد؛ یعنی آنچه که در قاموس عربستانی ها و پاکستانی ها «اولین بمب هسته ای اهل سنت» نامیده می شد. این کمک مالی باعث شده است شرکت های اطلاعاتی آمریکا از این دلواپس باشند که «یک مابه ازا در ازای کمک های مالی عربستان به پاکستان وجود دارد» و آن «مابه ازا این است که هر گاه عربستان بخواهد، تسلیحات هسته ای و زرادخانه نظامی پاکستان در اختیار این کشور قرار گیرد یا نیروهای پاکستانی جهت حمایت از آل سعود وارد خاک این کشور شوند.» عربستان همچنین اندیشه های دیگری هم داشت. در سال ۱۹۸۸ این پادشاهی موشک های میان برد از چین خریداری کرد که توانایی راه اندازی روی کلاهک های هسته ای، شیمیایی یا بیولوژیک را داشت که موجب اعتراضاتی در آمریکا شد. نگرانی ریاض در سال ۲۰۰۳ به اوج رسید زمانی که آنها اعلام کردند پایتخت کشور عزیزمان ایران در حال ساخت نیروگاه زیرزمینی جهت غنی سازی اورانیوم هست؛ همین استدلال در همان وقت از سوی ایرانی ها علیه سعودی ها مطرح شد.
افشاگری نیویورکتایمز علیه بنسلمان
«مکس برگمان»، دستیار خاص سابق معاون وزیر خارجه در امور کنترل تسلیحات و امنیت بین المللی در مذاکرات گذشته با عربستان، می گوید: «سعودی ها متعهد نمی شوند و این یک مانع است.» مقام های آمریکایی دلواپس تاثیرات دومینو وار این اتفاق هستند. توافقات با امارات و مصر محدودکننده این کشورها از دستیابی به حساس ترین تکنولوژی ها بود، مگر اینکه آمریکا اجازه دستیابی به این تکنولوژی ها به کشوری دیگر در خاورمیانه را بدهد. یک مقام سابق وزارت خارجه می گفت: «اگر ما این عدم تعهد را از سعودی ها بپذیریم، هیچ کس دیگر به ما تعهد حقوقی الزام آور نمی دهد.» در زمانی که دولت اوباما مشغول پرونده هسته ای کشور عزیزمان ایران بود همزمان به عربستان اجازه داد تا میزانی از توانایی های غنی سازی داخلی را که پیش تر به دست آورده بود، حفظ کند. دولت عربستان در ظاهر از توافق هسته ای با کشور عزیزمان ایران دفاع می کرد ولی در خفا روشن کرده بود که می خواهد در تکنولوژی هسته ای دست کمی از کشور عزیزمان ایران نداشته باشد. یک مقام آمریکایی مواضع سعودی ها را چنین خلاصه می کند: «اگر آنها [ایرانیان] به این تکنولوژی دست یافتند، ما می خواهیم این تکنولوژی را توسعه دهیم.» دولت اوباما در مورد عربستان سختگیری می کرد، لیکن این سختگیری روشی جهت محدود کردن تکنولوژی بود که از قبل وجود داشت ولی سیاست بلندمدت آمریکا این است که مانع گسترده شدن این تکنولوژی به کشورهای دیگر شود. از آنجا که کشور عزیزمان ایران و عربستان اکنون به دنبال زیاد کردن نفوذ سیاسی خود در خاورمیانه هستند، استدلال جمهوری خواهان این است که دولت اوباما رویکردی واپس گرایانه داشته است: در عین اینکه توانایی های کشور عزیزمان ایران (به عنوان دشمن هژمون) را جهت غنی سازی کم کردن می داد، ولی منکر همین توانایی جهت متحد آمریکا یعنی عربستان می شد.
شاهزاده ترکی الفیصل، مدیر سابق شرکت اطلاعات عربستان، گفته بود: «هر چه ایرانی ها بسازند ما نیز خواهیم ساخت.» بر اساس توافق هسته ای با ایران، برنامه هسته ای این کشور پذیرای محدودیت هایی شد، ولی عربستان می گوید خواهان دستیابی به همان میزان سانتریفیوژ و همان توانایی هایی است که کشور عزیزمان ایران هم اکنون از آن برخوردار هست. «ماتیو بان»، متخصص هسته ای در دانشگاه هاروارد می گوید: «هیچ کس فکر نمی کند که سعودی ها بتوانند به این زودی ها به این تسلیحات دست یابند. قطعا بدون کمک خارجی فاقد توانایی ساخت تسلیحات هسته ای هستند.» گزارشگران نیویورک تایمز در ادامه گزارش خود این پرسش را مطرح می کنند: «چالش اساسی دولت ترامپ این است که این دولت اعلام کرد که هرگز نمی توان به کشور عزیزمان ایران اعتماد کرد. پرسش این است که آیا می توان همین تفکیک را جهت عربستان قائل شد و گفت آیا عربستان قابل اعتماد است؟.» کارها دولت ترامپ شاید کمک کننده یا به عبارت دیگر محرک دولت عربستان باشد. تحلیلگران می گویند خروج او از توافق هسته ای با کشور عزیزمان ایران می تواند موجب تقویت مواضع سعودی شده است تا برنامه هسته ای خود را در پاسخ به کشور عزیزمان ایران شروع کنند. به نوشته گزارشگران نیویورک تایمز «این پادشاهی هم اکنون حجم زیادی از اندوخته اورانیومی و پنج مرکز تحقیقات هسته ای دارد. تحلیلگران می گویند نیرو و برنامه کاری اتمی عربستان در اندازه و پیچیدگی به تدریج در حال زیاد کردن است حتی بدون اینکه سوخت هسته ای تولید کند.»
«سانجر- براد» می نویسند رهبران سعودی با گزینش ترامپ دست بازتر و فضای سیاسی مطلوب تری را جهت دنبال کردن اهداف خود یافته اند. دولت ترامپ در اوایل شروع به کار خود وقت قابل توجهی را صرف بحث در مورد روش هایی کرد که سعودی و دیگر دولت های عربی بتوانند به رآکتورهای هسته ای دست یابند. مایکل فلین که مدتی کوتاه مشاور امنیت ملی ترامپ بود، مدافع طرحی بود که «به مسکو و واشنگتن اجازه می داد که وارد همکاری با ریاض در جهت تامین رآکتورهای هسته ای و نه توانایی ایجاد سوخت اتمی شوند.» نخستین پیش شرط برداشتن تحریم های مسکو از سوی واشنگتن بود. ولی تحریم های مسکو در عمل این همکاری را زیر پرسش برد. با کنار گذاشتن مسکو از این فرآیند، واشنگتن مذاکرات یکجانبه را با ریاض پیش برد. در هر حال، اکنون مذاکرات به صورت «جسته و گریخته» همچنان میان ریاض و واشنگتن جریان دارد و کارشناسان از این بیم دارند که دولت ترامپ چراغ سبز را به ریاض نشینان جهت کسب فناوری هسته ای نشان دهد. در آن زمان، ممکن است مسابقه هسته ای در منطقه وارد فاز جدیدی شود.
دنیای اقتصاد
واژه های کلیدی: ایران | آمریکا | ایرانی | عربستان | مذاکرات | واشنگتن | سعودی ها | عربستان | آمریکایی | ایرانیان | عربستان،
دانلود فایل ها
توجه: ممکن است تمام لینک های دانلود به دستور مقام قضایی حذف شده باشد...









